Vantar hægri flokk á Íslandi?

Setti eftirfarandi hugleiðingu inn um "lúguna" á Eyjunni í febrúar s.l. Eitthvað virðist hafa gerjast síðan þá!
-----------------

Hef oft velt því fyrir mér af hverju ekki sé til hefðbundinn, alvöru hægri flokkur á Íslandi, eins og víðast hvar í Evrópu. Þætti fróðlegt í því samhengi að heyra umfjöllun og greiningu stjórnmálafræðinga á flokka-flórunni hér miðað við annars staðar í Evrópu.

Þótt maður kunni lítil skil á stjórnmálasögu og fræðum sem slíkum finnst mér það liggja í augum uppi að sá stjórnmálaflokkur sem hefur kennt sig við hægri á Íslandi, þ.e. Sjálfstæðisflokkurinn, á ekki nema að takmörkuðu leyti hugmyndafræðilega samleið með hægri flokkum í Evrópu.

Í Evrópumálum skiptist Sjálfstæðisflokkurinn algerlega í tvennt, svo sterklega reyndar að í fyrirsjáanlegri framtíð er ekki að sjá að hann muni geta staðið fyrir heilsteyptri sýn á þau mál. (Það gerir reyndar að mínu mati flokkinn allt að því ótækan í stjórnmálum, svo brýnt sem málefnið er, en það er önnur saga). Hér á Sjálfstæðisflokkurinn samleið með Vinstri grænum í Evrópumálum meðan að í Evrópu eru það aftur á móti hægri flokkarnir sem fara fyrir Evrópusambandsaðild!

Afstaða til landbúnaðar er önnur þversögn miðað við hefðbundna evrópsku hægristefnu. Varla er hægt að segja að flokkurinn standi vörð um hagsmuni neytenda, frelsi einstaklingsins, afnám tolla og hafta ásamt frjálsum markaðsbúskap í þeirri grein. Hér á flokkurinn algera samleið með Framsóknarflokknum.

Þversögn hugmyndafræði flokksins birtist síðan í algerlega óbeisluðu og eftirlitslausu frjálsræði í fjármálageiranum sem birtist m.a. í niðurlagningu Þjóðhagsstofnunar á sínum tíma og óbilandi trú hugmyndasmiða flokksins á innibyggðu eftirliti markaðarins sjálfs! Hér birtist flokkurinn sem nánast öfga-hægri flokkur á bandaríska vísu, sem aftur ekki á mikla samleið með hefðbundna evrópska hægri flokknum.

Það færi því að mínu mati vel á því að framsýnt hægrifólk á Íslandi næði að losa sig úr viðjum vanans og sameinaðist um góðan og gegnan hægri flokk. Hann myndi sækja hugmyndafræði sína til Evrópu í stað Ameríku, væri:

• frjálslyndur og framfarasinnaður í stað íhalds og afturhalds, t.d. í trúmálum, innflytjandamálum, málefnum samkynhneigðra, kvennréttindum og þróunaraðstoð
• stæði fyrir heilbrigðar markaðslausnir, þar sem ríkið gæti samt sem áður verið virkur þáttakandi í fjármála, atvinnu- og menningarmálum sem aftur tryggir eftirlit og ákveðna hlutdeild allra
• væri opinn fyrir nýhugsun, breytingum og framförum t.d. í landbúnaði, náttúruvernd og nýtingu auðlinda
• bæri hag neytenda fyrir brjósti hvað varðar vöruverð, vöruúrval
• stæði fyrir stöðugu fjárhagsumhverfi einstaklinga, fjölskyldna og fyrirtækja hvað varðar vaxtastig, gengi gjaldmiðla og afnám vísitlölubindingar
• stæði vörð um velferð allra þegna landsins þótt markaðsbúskapur og frelsi einstaklingsins væru höfð að leiðarljósi

Sjálfstæðismenn sem við núverandi kringumstæður virka nánast brottrækir úr eigin flokk, eins og Þorsteinn Pálsson, fyrrverandi formaður, og Vilhjálmur Egilsson væru t.d. verðugir hugmyndasmiðir góðs hægri flokks á Íslandi. Ég held a.m.k. að það sé fullt af hægra fólki á slandi sem nú er villuráfandi innan Sjálfstæðisflokksins, og einnig utan hans, sem ætti fullt erindi inn í íslensk stjórnmál, ekki síst við núverandi aðstæður undir merki evrópsk hægri flokks.

Eftirá-skýring

Greip með mér blað kiwanismanna í Bónus í hádeginu. Þar er fróðleg grein eftir eldfjallafræðing um gosið í Eyjafjallajökli. T.d. um að heildarmagn kviku (samanlagt magn ösku og hrauns) var svipað í gosinu í Fimmvörðuhálsi, Vestmannaeyjum 1973 og Öskju 1961. Kvikumagnið var síðan 10 sinnum meira í Eyjafjallajökli en Fimmvörðuhálsi, en það kom mest í formi gjósku eins og menn muna.

Það sem hinsvegar situr eftir hjá mér er þessi lýsing fræðingsins á undanfara gossins: "Gosin....áttu sér langan aðdraganda. Árið 1994 byrja jarðskjálftahrynur undir eldfjallinu.... sem eru endurteknar árið 1996 og 1999-2000. Það var strax ljóst að hraunkvika var að brjóta sér leið djúpt úr möttli jarðar".

Þetta er náttúrulega "augljóst" öllum núna eftir gosið. Það hefði hins vegar verið fróðlegt að fá fregnir af þessari augljósu staðreynd fyrir gosið!

Ævintýrið er núna!

Eins og flestir vita hefur karlalið Selfoss mátt þola talsverða ágjöf í síðustu leikjum sínum í Pepsídeildinni. Eftir tap í sex leikjum í röð fer að reyna nokkuð á taugar og þol bæði leikmanna, aðstandenda og áhorfenda. Hins vegar er þetta staða og veruleiki sem raunhæft var að búast við og vonandi hafa flestir búið sig undir þennan mótbyr. Það er því einmitt núna sem þörf er á að minna sig á að fótboltaævintýrið er samt sem áður hér og nú! Eftir fljúgandi ferð upp úr 2.deild, gegnum þá fyrstu og upp í þá efstu var ekki að búast við stórum afrekum. Okkur dreymdi um að spila meðal þeirra bestu, heimsækja, og fá til okkar, öll “stóru” liðin, horfa á og njóta – og það þurfum við e.t.v. stundum að minna okkur á!

Marmiðið Selfoss eru raunhæf – að ná að halda liðinu í deildinni, og þrátt fyrir allt er liðið enn ofan við fallsætið. Ef þau marmið nást verður aftur blásið til sigurhátíðar í haust, en við megum samt sem áður ekki láta tapleiki skyggja á gleðina í fótboltaveislunni sem við erum stödd í.

Þó að allir leikir séu mikilvægir og gefi jafn mörg stig er sérstök ástæða til að hvetja fólk til að flykkjast til Grindavíkur á næsta leik Selfoss. Þar eigum við möguleika á að styrkja stöðu liðsins í deildinni og halda því ofan við fallsæti enn um sinn.

Að lokum er ástæða til að hvetja fólk til að fylgjast með kvennaliði Selfoss, en það er eins og margir vita á mikilli sigurgöngu í sumar. Það er einmitt sérlega gott til þess að vita á þessum tíma og blæs vonandi strákunum byr í brjóst í sinni báráttu!

Úrslitin í Árborg

Skrifaði rétt fyrir kosningar, í færslu sem birt var á fréttavef Sunnlenska.is, um mikilvægi þess að greiða einhverju framboði athvæði sitt í stað þess að sitja heima eða skila auðu. Það sýnir sig nú í gegnum úrslit kosninganna í Árborg að dræm þátttaka og mikill fjöldi auðra athvæða hefur haft afgerandi áhrif á niðurstöðuna.

Mjög athyglisvert er að skoða niðurstöðurnar í Árborg m.t.t. þess sem að baki þeim liggur. Í fjölmiðlum er sagt frá því að Sjálfstæðisflokkurinn hafi "bætt við sig" 10% fylgi, farið úr 41% í 51%. Ef hinsvegar er litið á raunverulegt fylgi flokksins þá kemur í ljós önnur og athyglisverð mynd. Árið 2006 voru 5041 á kjörskrá. Flokkurinn fékk 1686 athvæði sem samsvarar athvæðum 33,4% kjósenda. Árið 2010 voru 5453 á kjörskrá. Sjálfstæðisflokkurinn fékk 1883 athvæði, og það sem kemur á óvart er að það svarar einungis til 34,5% kjósenda sveitarfélagsins! Nær lægi væri því að segja að flokkurinn hefði bætt við sig 1,1% fylgi. Það sem fjölmiðlar hins vegar kalla "fylgi flokkanna" er aftur á móti aðeins hlutfall þeirra athvæða sem greidd voru einhverjum flokki eða framboði, ekki hlutfall kosningabærs fólks eða þeirra sem mættu á kjörstað.

Það sem hinsvegar gerðis í Árborg var það að flokkar meirihlutans töpuðu fylgi, Samfylkingin 38%, Framsóknarflokkurinn 23% og Vinstri græn 10% af sýnu fylgi frá síðustu kosningum. Þessi athvæði skilu sér hins vegar nema að mjög litlu leyti til Sjálfstæðisflokks, heldur voru þau þess í stað einfaldlega ekki nýtt! Því var það í þessum kosningum léleg þátttaka og mikil fjöldi auðra seðla sem skópu þau úrslit sem raun ber vitni. Það er vonandi til umhugsunar fyrir þá sem þannig nýttu sér sinn kosningarétt.

Hins vegar má ljóst vera að vangaveltur þessar eru skrifaðar í anda persónulegra vonbrigða með úrslitin og þeim má vel taka sem slíkum! Hinsvegar er ég sem fyrr afar gagnrýnin á kosningakerfið almennt (sbr. síðustu færslu) og þá mynd sem fjölmiðlar draga upp af vilja og skilaboðum kjósenda með framsetningu úrslita kosninga. Staðreyndin er sú að Sjálfstæðisflokkurinn í Árborg er kominn með hreinan meirihluta með athvæðum einungis um 1/3 kosningabærs fólks á bak við sig. Sé þetta haft í huga, ásamt þeirri staðreynd að leiðtogi flokksins fékk einungis stuðning frá u.þ.b. helmingi sinna eigin manna í prófkjöri, er vægast sagt umhugsunarvert á hvaða lýðræðislegu forsendum leiðtoginn er kominn til æðstu valda í sveitarfélaginu.

Valið

Senn skal kosið til sveitastjórna. Hið pólitíska umhverfi hefur tekið á sig nýjar myndir. Þjóðin lifir í skugga efnahagshruns og kjósendur eru margir uppgefnir, bitrir og ringlaðir yfir ástandi mála. Ný framboð, og framboð sem ekki tengjast gömlu flokkunum, fá víða mikið fylgi í skoðanakönnunum, og þær gefa einnig til kynna að meirihlutar falli á mörgum stærri stöðum landsins. Fræðingar velta fyrir sér skilaboðum kjósenda og flest bendir til að fólk vilji refsa gömlu flokkunum sem verið hafa við stjórnvöl landsmála síðastliðin ár.

Hér kristallast ókostir flokkakerfisins í kringum sveitastjórnamál. Landsmálapólitíkin þvælast í raun bæði fyrir frambjóðendum og kjósendum sveitarfélaga. Sem betur fer er það stefna núverandi ríkisstjórnar að breyta þessu kerfi þannig að hinn almenni kjósandi fái sjálfur að velja fólk á þann lista sem það kýs og vonandi þróast framboðin frá því að vera tengd stjórnmálaflokkum.

En hvernig á þá fólk að fara með þennan dýrmæta rétt sinn til að kjósa eins og staðan er í dag? Hér í sveitarfélaginu Árborg hafa hlutirnir æxlast þannig að hér hafa ekki komið fram ný framboð og valið stendur á milli „gömlu fjórflokkana“ sem svo eru stundum nefndir (þótt tveir þeirra séu reyndar mjög ungir!). Að þessu leyti eru kosningarnar bundnar flokkunum og fólk hefur ekki val um að kjósa „óánægjuframboð“, hafi fólk áhuga á því. Margir hugsa sem svo að hægt sé að láta í ljós óánægju með kerfið með því að hunsa kosningarnar eða skila auðu. Það hefur þó þann ótvíræða ókost að um leið er í raun verið að fela öðrum að velja fyrir sig því það eru jú einungis athvæði greidd framboðum sem telja! Ég er því á því að sem flestir taki þátt, hvort sem fólki þyki kostirnir mis-góðir eða mis-slæmir!

Í ljósi augljósra galla á kosningakerfinu er það mín skoðun að kjósendur ættu að láta landsmálin sem mest liggja milli hluta, ekki kjósa eða útiloka flokka út frá t.d. afstöðu til ríkisstjórnar eða ábyrgðar flokka á „Hruninu“. Hér í Árborg, sem og víða annarstaðar, er þrátt fyrir allt nokkuð venjulegt fólk sem er að bjóða fram krafta sína í þágu samfélagsins og það á skilið að vera metið af eigin verðleikum. Við verðum einfaldlega að meta hvernig mál hafa verið unnin af flokkum meirihlutans á liðnu kjörtímabili og velta fyrir okkur hvernig líklegt er að minnihlutinn hefði staðið að málum. Það eitt gefur okkur vísbendingu um hvernig þau munu vinna úr málum á næsta kjörtímabili. Þá verðum við að taka með í dæmið almenn viðhorf og persónueiginleika frambjóðenda og þá skipta hlutir eins og samstarfshæfileikar miklu máli.

Flokkadrættir mega hinsvegar ekki ónýta góðar hugmyndir og vissulega hafa allir eitthvað til síns máls. Í Sjálfstæðisflokknum er oft drífandi og duglegt fólk, gjarnan í eigin atvinnurekstri. Stundum geta reyndar of mikil tengsl við atvinnulífið og athafnamenn verið erfið þegar kemur að úthlutun lóða og leyfa eða þegar fylgja þarf reglum um málsmeðferð.

Framsóknarflokkurinn fór í nokkuð óvænta „óvissuferð“ í upphafi kjörtímabilsins með meirihlutasamstarfi við Sjálfstæðisflokk. Sú ferð endaði í ógöngum þegar sinna þurfti hagsmunagæslu og „stytta þurfti boðleiðir“ varðandi skipulagsmál miðbæjarins.

Vinstri græn standa fyrir mörg virðingaverð málefni og hugsjónir. Hins vegar er erfitt fyrir flokkinn að algerlega óþekktur einstaklingur skipi fyrsta sæti listans, því þrátt fyrir allt þá snúast sveitastjórnamál að miklu leyti um persónur en ekki flokka. Í öðru sæti þar er svo landsþekkti bóksalinn sem var fyrsti þingmaður sögunar til að segja af sér vegna sinnar yfirsjónar, og er hann maður að meiru fyrir vikið!

Að gefnu tilefni mæli ég svo með því að fólk fari sérstaklega yfir hvort beinskeyttur áróður Sjálfstæðisfélagsins í Árborg standist nánari skoðun. Veltum t.d. fyrir okkur eftirfarandi atriðum:

• hvort gagnrýni Sjálfstæðismanna á meinta óráðsíu minnihlutans sé raunhæf,
• hvort staða sveitarfélagsins væri betri í dag ef t.d. byggt hefði verið fjölnota íþróttahús fyrir 5-600 milljónir á kjörtímabilinu eins og lofað var,
• hvort stöðug og markviss uppbygging annara íþróttamannvirkja hefði átt sér stað allt kjörtímabilið,
• hvort fasteignir sveitarfélagsins hefðu hugsanlega verið seldar fasteignafélagi sem í dag væri líklega gjaldþrota,
• hvort geymslufé sveitarfélagsins hefði verið geymt á bankabók í stað peningamarkaðssjóðs,
• hvort laun bæjarstjóra væru lægri og fríðindin minni (þó það liggi nú eiginlega alveg fyrir því þeir gerðu nú samning við einn bæjarstjóra á kjörtímabilinu)
• hvort líklegt sé að flokkurinn og frambjóðendur hans nái farsælu samstarfi við stjórnendur í sveitarfélaginu um frekari ráðdeild í rekstri,
• hvort líklegt sé að stjórnunarkostnaður minnki umtalsvert þegar hann er með þeim allra lægsta á landinu nú þegar,
• hvort boðskapurinn um „styttri boðleiðir“ sé e.t.v. annað orð yfir „fyrirgreiðslupólitík“,
• hvort líklegt sé að jafnræðis og yfirvegunar verði gætt í skipulagsmálum sé litið til upphlaupsins í kringum skipulag miðbæjarins sem sprendi síðasta meirihluta D og B lista.

En fyrst og fremst skora ég á fólk að nýta athvæðarétt sinn og kjósa en láta ekki aðra um að ákveða fyrir sig um skipan mála.

Sáttarleið

Velti því upp í síðustu færslu að ábyrgði á bankahruninu hlyti að liggja hjá bankastjórnendum og helstu eigendum bankana. Erfiðara er að deila augljósri ábyrð stjórnvalda á efnahagshruninu niður á einstaka stjórnmálamenn og flokka. Engu að síður hefur almenningur í landinu eðlilega þörf fyrir að sjá áþrifanlegt uppgjör og auðmýkt stjórnmálamanna fyrir ástandinu.

Bent hefur verið á að þeir stjórnmálamenn sem hafa vikið á einhvern hátt hafa í raun allir gert það af öðrum ástæðum en að hjá þeim liggi einhver pólitísk ábyrgð! Geir Haarde og Ingibjörg Sólrún fóru frá af heilsufarsástæðum, Davíð Oddson var færður úr Seðlabankanum nánast með valdi og þeir þingmenn sem nú eru að "taka sér frí" gera það að meira eða minna leyti fyrir sína flokka en ekki til að koma til móts við réttlætiskennd almennings.

Því velti ég því hreinlega fyrir mér hvort þingmenn Hreifingarinnar hafi lög að mæla þegar þeir mæla með því að stór hluta þingmanna, að eigin frumkvæði, víki hreinlega af þingi til tveggja ára við þessar aðstæður. Ekki endilega til að axla einhverja tröllvaxna persónulega ábyrg á hruni hins íslenska efnahagslífs heldur frekar á því að hafa verið virkir þátttakendur í stjórn landsins og því stjórnmála- og efnahagsumhverfi sem á endanum hrundi. Línan sem dregin yrði í þessu sambandi væri: allir ráðherrar ríkisstjórna frá einkavæðingu bankana, þeir sem teljast hafa verið virkir þáttakendur í spilaborg viðskipta- og fjármálalífs síðustu ára ásamt þeim sem þegið hafa miljóna styrki frá fyrirtækjum fyrir pólitísk framboð sín.

Hverju svarar Skýrslan?

Nú þegar fyrstu viðbrögð við skýrslunni ógurlegu eru komin fram veltir maður því aðeins fyrir sér hverju skýrslan átti í raun að svara. Var t.d. verið að spyrja hver berið ábyrgð á falli bankanna? Það geta nú varla talist ný tíðindi að stjórnendur og stærstu eigendur bankana bera mesta, ef ekki alla ábyrgð á falli þeirra - þetta eru jú einkafyrirtæki í rekstri. Engu að síður virðist einmitt sú niðurstaða vera það sem blaðamönnum Morgunblaðsins finnst markverðast (sbr. stríðsfyrirsögn eftir útkomu skýrslunar) og maður veltir óneitanlega fyrir sér hvort þessi efnistök og áherslur séu þá hluti af ritstjórnarstefnu blaðsins?

Stóra spurningin sem aðrir en Mogginn spyrja sig er hins vegar hvers vegna fall bankanna gat valdið þjóðinni svo miklum skaða sem raunin varð. Ábyrgðin á þeirri hlið málsins (sem ég vil kalla "efnahagshrun" til aðgreiningar frá "bankahruni") getur eingöngu legið hjá íslenskum stjórnvöldum þess tíma sem leið frá einkavæðingu bankanna þar til að falli þeirra.

Vandamálið er að í stjórnsýslunni koma margir að, í mislangan tíma, með mismikil völd og mismiklar upplýsingar. Að þessu leyti hljóta menn því að bera mismikla ábyrgð. Það verður síðan á endanum hvers og eins að deila þessari ábyrgð á efnahagshruninu niður á stjórnmálamenn og flokka.

Næstu skref?

Nú er liðin jafnlöng stund frá þjóðar-NEIinu stóra og mínu síðasta bloggi og kannski tímabært að meta stöðu mála í nýju ljósi. Rifjum upp nokkuð af því sem fólk vildi sýna eða koma til skila með þáttöku sinni í þjóðarathvæðagreiðslu og hressilegu þjóðarNEI-i í kosningunum:

Margir báru við siðferðilegri skildu sinni sem borgara í lýðræðislegu landi að neita réttar síns. Í afbakaðri lýðræðisást sinni minntu jafnvel sumir á örlög Mandela og fleiri í þessu samhengi!

Sumir vildu gefa til kynna að þau skilyrði og lánakjör sem okkur væru boðin í þessu máli væru of ströng og við krefðumst betri skilmála, ekki sýst til að geta örugglega staðið undir þessu öllu.

Svo var það þriðji hópurinn og hann fór mikinn í undangenginni umræðu, en það voru þeir sem vildu láta afdráttalaust þá skoðun sína í ljós að íslenska þjóðin bæri enga skildu til að greiða neitt af þessum meintu skuldum. Hugsanlega skiptust svo þessi hópur í tvennt þegar e.t.v. kæmi að því að dómstólar myndu dæma okkur til að borga, hvað við myndum þá gera? Líklega fara með það í þjóðarathvæði líka, og sennilega neita þá líka? Þetta hefðu ýmsir mátt svara betur fyrir.

Skilingur umheimsins á boðskap þessarar makalausu þjóðarathvæðagreiðslu er án efa því miður sá síðastnefndi, þ.e.a.s. að hér sé þjóð sem ekki axlar ábyrgð á skuldbindingum sínum við hinn siðmenntaða heim. Einstaka skríbentar hafa þó nennt að hafa fyrir því að setja sig inn í málin og öðlast meðaumkun yfir okkar smáu og hrjáðu þjóð. Hins vegar hefur boðskapur og skoðanir þessara sömu manna hingað til ekki átt upp á pallborðið hjá hægrisinnuðum markaðshyggjumönnum. Hér áður fyrr hefðu hefðu skíkir verið kallaðir "andkapítalistar" eða e.t.v. "afturhaldskommatittir".

Eitt var þessum hópum sameiginlegt þó, en það var að öflugt þjóðarNEI myndi gefa okkur betri samningsstöðu eftir á. Nú er nokkuð um liðið,en lítil áhrif virðist hún hafa haft þessi bætta samningsstaða enn sem komið er a.m.k. Hins vegar hefur það gerst að málið virðist nánast vera horfið og hver skildi vera skýringin á því? Að mínu mati er hún sú að þjóðin hefur enn ekki séð eða fengið að þreifa á neinum augljósum afleiðingum þessa alls. Nú virðist það vera að sjórnarandstæðingum og fleirum hafi tekist að koma stórum hluta þjóðarinnar inn í þá meinloku þetta hafi engar afleiðingar, engar dómsdagsspár séu að rætast!

Í þessu liggur meinlokan. Afleiðingarnar eru ekki augljósar hér og nú en það kemur að því að þjóðin stendur frammi fyrir gjalddögum að stórum lánum sem ekki er fyrirséð að til sé fyrir, með öðrum orðum greiðsluþrot ríkissjóðs,- þjóðargjaldþrot. Því er það svo að þegar öllu er á botninn hvolft þá eru það við sem þurfum að ná samningum og niðurstöðu um þessi mál og þar er okkur sem liggur á, ekki viðsemjendum okkar!

Rangtúlkun Bjarna Ben.

Þá er þjóðarathvæðagreiðslan búin. Þrátt fyrir að umfjöllunarefnið væri úrelt og úrslitin löngu ljós (enda engin sem mælti með já-i) vildi ríkisstjórnin ekki hindra framgang lýðræðisins og réttar fólks að fá að kjósa. Þetta ber að meta. Gleymum því ekki að það var ekki sjálfgefið. Ríkisstjórn undir forustu Davíðs Oddssonar tók þennan rétt af fólki þegar hún var í sömu stöðu á sínum tíma. Því til viðbótar var þá ausið út þvílíkum fúkyrðaflaumi í garð forsetans landsins fyrir að hindra með þessum hætti framgang mála ríkisstjórnarinnar!

Það kemur því úr hörðustu átt, og er engan vegin viðeigandi, þegar núverandi formaður Sjálfstæðisflokksins segir niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslunar sýna að sjálfstæðismenn "hefðu haft rétt fyrir sér"!

Í fyrsta lagi þá var það ekki andstæða sjálfstæðisflokksins eða röksemdarfærsla þeirra sem færði landinu betri samningsaðstöðu gangvart viðsemjendum okkar. Það má augljóst vera að það var synjun forsetans og sú athygli sem hún vakti og sá stuðningur sem sem okkur barst víða að í kjölfarið sem gaf okkur þessa bættu samningsstöðu. Af þeirri ástæðu lágu fyrir mun betri samningsdrög en áður, þegar athvæðagreiðslan okkar fór fram. Af þeirri ástæðu var enginn að hveta fólk til að segja já og þess vegna sögðu svo til allir nei sem tóku þátt.

Ef við hinsvegar hefðum búið við stjórnunarhætti og viðhorf Sjálfstæðisflokksins þá ætti forsetinn helst ekki að geta neitað lögum staðfestingu (sem augljóslega hefur nú fært okkur betri stöðu) eða að öðrum kosti yrðu lögin dregin til baka og kosningarétturinn þannig tekinn af almenningi.

Staða hagkerfisins daginn fyrir kosningu

Ástandið er nú reyndar ekki alslæmt!

Samdráttur í þjóðarframleiðslu í fyrra var minni en spáð var (6,5% í stað 8-10%). Og það sem meira er:"Landsframleiðsla er talin hafa aukist um 3,3% að raungildi frá 3. ársfjórðungi 2009 til 4. ársfjórðungs 2009. Fjárfesting jókst um 16,6%, fyrst og fremst vegna kaupa á skipum og flugvélum. Einkaneysla jókst einnig um 1,4%..." (af vef Hagstofu íslands). - og þetta án þess að "Icesave" deilan sé leyst!

Það sem stendur þessari þjóð fyrir þrifum er ekki stjórn eða stjórnarandstaða heldur aðgangur að erlendu lánsfé. Án þess er tómt mál að tala um fjárfestingar hér og uppbyggingu þar. Þessvegna þarf bæði að leysa "Icesave" og að öðru leyti ná sátt við evrópskt og alþjóðlegt bankakerfi. Þessu mættu fleiri fara að átta sig á sem glymja hátt þessa dagana!

Stjórnleysi?

Talsvert ber á upphrópunum, aðallega frá miðaldra körlum sýnist mér, um að það sé stjórnleysi á Íslandi um þessar mundir. Það er eðlilegt, þetta eru aðallega sjálfstæðismenn og þeir kunna best við einræðið sem hér ríkti!

Hvað finnst annars sjálfstæðismönnum um beitingu forsetans á málskotsréttinum, finnst þeim það hafa verið þjóðinni til ógagns? Vildu þeir ekki fella þennan rétt burtu, eða a.m.k. að hann hefði ekkert með að beita þessu ákvæði? Sagt er að eftir synjun forsetans sé komið fram samningstilboð sem spari þjóðinni 50 milljarða miðað við það sem var. Sem betur fer var þetta ákvæði í stjórnarskránni, sem betur fer beitti forsetinn því, sem betur fer náðu sjálfstæðismenn ekki að kveða það í kútinn á sýnum tíma og sem betur fer eru þeir ekki við völd!

Af búnaðarþingi

Bændurnir já, víla þetta ekki fyrir sér!

Finnst sjálfsagt að það fari 10 milljarðar úr tómun ríkissjóð í allskonar styrki og niðurgreiðslur til þeirra. Þetta sé besta fyrirkomulag sem til er og því megi nú alls ekki breyta.

Finnst líka ekkert sjálfsagðara en að skattgreiðendur borgi líka félagsgjöldin þeirra, litlar 500 milljónir til að halda úti Bændasamtökunum sínum.

Á sama tíma krefjast þeir eignaréttar á stórum hluta lands og landsgæða, eigi bæði fjöll og dali - svona privat!

Nú svo eru það skuldirnar, þær eiga helst einhverjir aðrir að taka á sig að verulegu leyti. Atla Gíslasyni finnst jafnvel koma til greina að setja sérlög á fjármögnunarfyrirtæki til að þurka út skuldir bænda!

Segi bara eins og skáldið: "Var það eitthvað fleira sem ég get gert fyrir yður?"

"Eigum ekki að borga skuldir einkafyrirtækja"

Aftur og aftur heyrist þessi söngur í umræðunni um ICESAVE, í merkingunni að íslenskur "almenningur" eigi ekki að borga breskum innistæðueigendum. Af hverju gagnrýnir ekkert af þessu sama fólki að þessi sami "almenningur" var látinn greiða skuldir þessara sömu einkafyrirtækja við íslenska innistæðueigendur?

Bloggað á nýju svæði

Er mættur aftur á bloggið, á þessu ágæta bloggsvæði. (Nú er maður hvorki hýstur hjá "Baugsmiðlum" eða "Útvegsblaðinu"/"Dabbanum"!). Var áður búinn að blogga dálítið á Moggablogginu en kunni ekki við að vera bendlaður við það blað eftir að það byrjaði með sitt áróðursstríð með tilkomu nýrra eigenda og D.O. þangað.

Ætla líka að reyna að safna hér saman því helsta sem ég hef párað síðustu misserin um menn og málefni. Sem fyrr er þetta mest fyrir mann sjálfan en líka þá sem áhuga kunnað að hafa.